Brandstofefficiëntie: zo haal je meer kilometers uit elke liter

Brandstofefficiëntie is iets waar bijna elke automobilist mee te maken heeft. Aan de pomp merk je het direct: de ene auto rijdt één op twaalf, de andere nauwelijks één op acht. Het verschil zit niet alleen in het type auto, maar ook in hoe je rijdt, hoe je de auto onderhoudt en welke keuzes je onderweg maakt. Wie begrijpt wat zuinig rijden betekent, betaalt minder aan brandstof en stoot minder schadelijke gassen uit.

Wat bepaalt hoeveel brandstof een auto verbruikt

Het verbruik van een auto hangt af van veel factoren tegelijk. De motor speelt een grote rol: een zware dieselmotor werkt anders dan een kleine benzinemotor, en een hybride auto gebruikt energie op een andere manier dan een traditionele verbrandingsmotor. Maar ook het gewicht van de auto telt mee. Een zware SUV heeft meer kracht nodig om in beweging te komen dan een lichte stadsauto. Daarnaast maakt de luchtweerstand een groot verschil. Auto’s met een vlakke, afgeronde vorm snijden makkelijker door de lucht dan hoge, rechthoekige voertuigen. Fabrikanten meten het verbruik onder standaardomstandigheden in een laboratorium. In de praktijk ligt dat verbruik bijna altijd hoger, omdat rijomstandigheden zoals file, kou of belading nooit precies overeenkomen met de testomstandigheden.

Rijgedrag heeft grote invloed op het verbruik

Veel mensen onderschatten hoeveel invloed hun eigen rijstijl heeft op het brandstofgebruik. Hard optrekken en daarna hard remmen kost veel meer energie dan rustig accelereren en op tijd gas loslaten. Bij snelwegrijden geldt hetzelfde: op 130 rijden verbruikt aanzienlijk meer dan op 100. De motor moet dan veel harder werken om de luchtweerstand te overwinnen. Ook het gebruik van de airconditioning vraagt extra vermogen van de motor, wat direct zichtbaar is in een hogere brandstofverbruik. Wie op de juiste versnelling rijdt, de motor niet nodeloos laat draaien en op tijd afstand houdt zodat remmen minder nodig is, rijdt duidelijk zuiniger. Dat hoeft niet te betekenen dat je altijd langzaam gaat. Het gaat om vloeiend rijden zonder onnodige pieken.

Onderhoud en bandenspanning maken het verschil

Een goed onderhouden auto verbruikt minder dan een verwaarloosde. Een vieze luchtfilter zorgt ervoor dat de motor minder goed lucht binnenkrijgt, waardoor hij minder efficiënt werkt. Versleten bougies laten de brandstof slechter verbranden. Ook de motorolie speelt een rol: dikke of oude olie zorgt voor meer wrijving in de motor, en dat kost energie. Een factor die veel mensen vergeten, is de bandenspanning. Te lage druk vergroot het contactoppervlak van de band met het wegdek, wat meer rolweerstand geeft. Dat betekent dat de motor harder moet werken om de auto vooruit te duwen. Regelmatig de bandenspanning controleren is dan ook een eenvoudige manier om brandstof te besparen zonder ook maar iets aan je rijstijl te veranderen.

Technologie en nieuwe regels veranderen het speelveld

Autofabrikanten investeren steeds meer in technieken die het verbruik verlagen. Stop-startsystemen zetten de motor automatisch uit als je stilstaat, bijvoorbeeld voor een rood licht. Hybride aandrijflijnen combineren een verbrandingsmotor met een elektromotor, zodat bij lage snelheden of bij optrekken de brandstofmotor rust krijgt. Volledig elektrische auto’s verbruiken helemaal geen brandstof in de traditionele zin, maar vragen wel stroom, wat ook zijn eigen kosten en milieuvragen heeft. In de Verenigde Staten spelen regels rondom het gemiddelde verbruik van nieuwe auto’s een grote rol in hoe snel fabrikanten zuiniger technologie ontwikkelen. Aanpassingen in die regels, zoals die recent werden aangekondigd, kunnen bepalen of fabrikanten meer of minder druk voelen om efficiënte auto’s te bouwen. In Europa gelden strenge CO2 normen die fabrikanten verplichten om het gemiddelde verbruik van hun modellen omlaag te brengen. Dat duwt de industrie richting lichtere materialen, betere aerodynamica en slimmere aandrijftechnieken.

Veelgestelde vragen

Hoeveel kan ik besparen door zuiniger te rijden?
Door zuiniger te rijden kun je in veel gevallen tien tot twintig procent minder brandstof gebruiken. Dat hangt af van je huidige rijstijl. Wie nu al rustig rijdt, merkt minder verschil dan iemand die gewend is snel op te trekken en veel te remmen.

Is een hogere versnelling altijd zuiniger?
In een hogere versnelling rijden is zuiniger zolang de motor genoeg vermogen heeft om soepel te blijven draaien. Als je in een te hoge versnelling rijdt en de motor moet ploeteren om snelheid te houden, gebruik je juist meer brandstof. De motor werkt het zuinigst als hij ontspannen kan draaien op een middelhoog toerental.

Wat is het verband tussen bandenspanning en verbruik?
Te lage bandenspanning vergroot de rolweerstand van de band, waardoor de motor meer kracht nodig heeft om de auto vooruit te bewegen. Onderzoek toont aan dat banden die twintig procent te weinig druk hebben het verbruik met vier procent kunnen verhogen. Controleer de bandenspanning minstens één keer per maand en altijd voor een lange rit.

Maakt het uit of ik de airco gebruik?
Ja, het gebruik van de airconditioning verhoogt het brandstofverbruik merkbaar, zeker in de stad waar de motor minder efficiënt werkt. Bij hogere snelheden op de snelweg is het verschil kleiner. Ramen openzetten bij lage snelheid is zuiniger, maar bij snelwegsnelheden zorgt open ramen juist voor meer luchtweerstand, waardoor de airco dan de betere keuze kan zijn.